İnsan haklarına saygı bilincinin artırılması amacıyla, eğitim kurumlarında
verilen hizmet öncesi eğitimler, meslek içerisinde de Teşkilatımız
tarafından düzenlenen veya katılım sağlanan kurslar, seminerler, paneller,
konferanslar ve sempozyumlarla desteklenmektedir. İnsan hakları konusunda
bugüne kadar birçok kurs, seminer, panel, konferans ve sempozyum düzenlenmiş
olup, bahse konu faaliyetlerin bazıları aşağıda belirtilmiştir.
16-17-18 Ekim 1996 tarihlerinde, Polis Akademisinin koordinesinde
“Avrupa Birliği Sürecinde Türk Polisi” konulu sempozyum düzenlenmiştir.
British Council ile koordine halinde;
a.
10-16 Mayıs 1998 tarihleri arasında Kuzey İrlanda-Belfast’ta “Ulusal
Seviyede İnsan Haklarının Korunması,
b.
17-19 Mart 1999 tarihleri arasında Ankara'da "Kamu Asayişi Polisliği,
c.
9-17 Şubat 2000 tarihleri arasında Ankara'da "Çağdaş Polis Stratejileri
konularında seminerler düzenlenmiştir.
d.
8-20 Mayıs 2000 tarihleri arasında Londra'da 15 kişilik Türk Emniyet
mensubuna 12 günlük eğitim verilmiştir.
Avrupa İşkencenin Önlenmesi Komitesi tarafından 19.11.1999 tarihinde Fransa/Strazburg'da
düzenlenen "2000 Yılının Şafağında İşkencenin Önlenmesi" konulu konferansa
iki görevlimiz katılmıştır.
10
Aralık İnsan Hakları Günü sebebiyle, 12 Aralık 2000 günü TODAİE
Konferans Salonunda, Siyasal Bilgiler Fakültesi İnsan Hakları Merkezi ile
işbirliği halinde insan hakları konulu bir panel düzenlenmiştir.
ABD New
York'da bulunan Platsburg Devlet Üniversitesi İnsan Hakları ve Kanun
Uygulamaları Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Dilip K. Das tarafından 16.07.2001
tarihinde Ankara’da insan hakları standartları konusunda bir seminer
verilmiştir.
10
Aralık Dünya İnsan Hakları Günü münasebetiyle insan hakları alanındaki
hizmetiçi eğitimlerden biri Aralık ayında icra edilmekte ve 10 Aralık günü
“ Polis Uygulamaları ve İnsan Hakları “ konulu panel düzenlenmektedir.
Bu
çerçevede;
- 9 Aralık 2002 tarihinde “Polis Uygulamaları ve İnsan Hakları”,
- 9 Aralık 2003 tarihinde “İnsan Hakları Alanında Yeni Yasal Düzenlemeler
ve Polis Uygulamaları” konulu paneller düzenlenmiştir.
Emniyet Genel Müdürlüğü Terörle Mücadele ve Harekat Dairesi Başkanlığı
tarafından düzenlenen Terörle Mücadele Hizmetleri Temel Kurslarına
katılan tüm personele İnsan hakları Dersi verilmektedir. Bununla birlikte,
2003 yılından itibaren terörle mücadele branşlı personelin insan hakları
alanındaki güncel gelişmelerden haberdar edilmesi amacıyla “İnsan Hakları
Kursu” düzenlenmektedir.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin Kararları, Avrupa İşkencenin Önlenmesi
Komitesi’nin tavsiyeleri, İnsan Hakları alanında meydana gelen ulusal ve
uluslar arası güncel gelişmeler, yeni yasal düzenlemeler ve uygulamada
yaşanan sorunlar vb. hususlar göz önünde bulundurularak söz konusu kursların
müfredatları belirlenmektedir.
Bu
çerçevede, Terörle Mücadele ve Harekat Dairesi Başkanlığınca düzenlenen
İnsan Hakları Kurslarına ilişkin istatistiki bilgiler tabloda görülmektedir.
|
YILI |
DÖNEM SAYISI |
KURSİYER SAYISI |
TOPLAM |
|
AMİR SINIFI |
POLİS MEMURU |
|
2003 |
2 |
72 |
15 |
87 |
|
2004 |
4 |
50 |
124 |
174 |
|
2005 |
4 |
26 |
164 |
190 |
|
2006 |
2 |
- |
91 |
91 |
|
GENEL TOPLAM |
148 |
394 |
542 |
Tablo:
İnsan Hakları Kurslarına Katılan Personel Sayısı
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları ve 2001 yılından itibaren çıkarılan
Avrupa Birliği Uyum Yasaları çerçevesinde Emniyet Genel Müdürlüğünün de
katkılarıyla Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi tarafından; 2004 yılı
ilkbahar dönemini kapsayacak şekilde bölgesel nitelikli “İnsan Hakları ve
Devletin Yetkileri; Hukuk Devleti İlkeleri Seminerleri” düzenlenmiştir.
Adalet Bakanlığı ve Barolardan da katılım sağlanan söz konusu seminerler
sırasıyla Denizli, İstanbul, Trabzon, Erzurum, Kars, Gaziantep, K.Maraş,
Aksaray, Ankara ve İstanbul illerinde gerçekleştirilmiştir.
Düzenlenen seminerlere değişik kurum ve kuruluşlardan 4500 dolayında kişinin
katılım sağlanmıştır.
14-15
Nisan 2005 tarihleri arasında Emniyet Genel Müdürlüğü Bilgi İşlem Dairesi
Başkanlığı tarafından düzenlenen 2. Polis Bilişim Sempozyumunda
“İnsan Hakları Açısından Bilişim” konulu bir panel düzenlenmiş ve
ayrıca, “Bilişimin İnsan Haklarına Saygı Çerçevesinde Emniyet
Hizmetlerine Etkisi ve Uygulamaları” başlıklı bir bildiri sunulmuştur.
Elde edilen veriler ışığında hazırlanan sempozyum sonuç bildirgesinin 8 inci
maddesinde “ Polisin bilişimden yararlanarak vatandaşa verdiği mevcut
hizmetlerini artırması ile insan haklarına katkısının artırılması arasındaki
paralellik unutulmadan çalışmalar çoğaltılmalıdır” yargısına varılmıştır.
Adli görev yapan birimlerimizin, insan hakları evrensel değerlerini
benimsemiş uzman personel ihtiyacını karşılamak amacıyla; Kaçakçılık ve
Organize Suçlarla Mücadele Dairesi Başkanlığı bünyesinde faaliyetlerini
sürdüren Türkiye Uluslararası Uyuşturucu ve Organize Suçlarla Mücadele
Akademisi (TADOC) koordinesinde “ Soruşturma Mülakatı ve İfade Analizi”
projesi uygulamaya konulmuştur.
Anılan proje ile, Emniyet Teşkilatında ifade alma konusunda standart
bir yapının oluşturulması, eğitim çalışmalarında kullanılmak amacıyla görsel
ve yazılı materyallerin hazırlanması ve uzman eğiticilerin yetiştirilmesi
hedeflenmektedir.
Proje çerçevesinde;
-
29 Mart-02 Nisan 2004 Tarihleri arasında TADOC’ ta,
-
26-30 Nisan 2004 tarihleri arasında TADOC’ ta,
-
05-09 Temmuz 2004 tarihleri arasında İstanbul Bahçeşehir
Üniversitesi’nde,
-
Türkiye - İngiltere işbirliği ile 25 Ekim- 03 Kasım 2004
tarihleri arasında TADOC’ta,
-
10-14 Ocak 2005 tarihleri arasında TADOC’ta,
-
07-11 Şubat 2005 tarihleri arasında TADOC’ta
-
28 Şubat-4 Mart 2005 tarihleri arasında TADOC’ta,
-
28 Mart-1 Nisan 2005 tarihleri arasında TADOC’ta,
-
28 Mart-1 Nisan 2005 tarihleri arasında İstanbul Emniyet Müdürlüğü’nde,
-
23-27 Mayıs 2005 tarihleri arasında TADOC’ta
-
17-27 Kasım 2005 tarihleri arasında TADOC’ta “Soruşturma Mülakatı ve
İfade Analizi Eğitim Programı” gerçekleştirilmiş ve Kaçakçılık ve
Organize Suçlar, Asayiş ve Terörle Mücadele birimlerinde görevli (194)
personel katılmıştır.
11.
Polis, Profesyonellik ve Toplum Projesi
“Polis ve İnsan Hakları 2000’den Sonra” programı çerçevesinde, Emniyet Genel
Müdürlüğü ile Avrupa Konseyi, Dışişleri Bakanlığı, İnsan Hakları Eğitimi On
Yılı Ulusal Komitesi Başkanlığı koordinesinde “Polis, Profesyonellik ve
Toplum Projesi” kapsamında, “İnsan Hakları Bağlamında Eğiticilerin Eğitimi
Kursu” hazırlanmıştır.
Bu
çerçevede Teşkilatımızın eğitim kurumlarında ve hizmetiçi eğitimlerde
görevlendirilecek eğitici personelin eğitimi amacıyla, 39 kişilik bir
eğitici kadro oluşturulmuştur.
Projenin 1. aşaması olarak yurtiçinde yapılması planlanan eğitim 11 Şubat- 1
Mart 2002 tarihleri arasında, 3 hafta süreyle, Emniyet Genel Müdürlüğü ve
Jandarma Genel Komutanlığı’ndan 9’ ar personel olmak üzere 18 kursiyer ve
eğitici olarak Avrupa Konseyi’nce belirlenen 7 kişilik bir heyetin
katılımıyla Emniyet Genel Müdürlüğü’nde düzenlenmiştir.
Yurtiçi eğitimini tamamlayan 9 kursiyer, 06-23 Mart 2002 tarihleri arasında
Avrupa Konseyi’nce belirlenen ülkelerde eğitimine devam etmiştir.
9
eğitici personelimiz tarafından, 2002 yılı içerisinde Asayiş Şube
Müdürlükleri ve Karakollarda görevli amir sınıfı personele 2 hafta süreli ve
4 dönem halinde “İnsan Hakları Bağlamında Polisiye Uygulamaların
Geliştirilmesi Semineri” düzenlenmiştir. Seminerlere toplam 62 personelimiz
katılmıştır.
2003 yılı içerisinde, Polis Meslek Yüksek okullarında eğitimci olarak görev
yapan Emniyet Amiri ve alt rütbedeki personele, 6 dönem halinde “İnsan
Hakları Bağlamında Eğiticilerin Eğitimi Kursu” düzenlenmiştir. Bu kurslara
toplam 112 personelimiz katılmıştır.
Söz
konusu projenin 2, 3 ve 4. aşamalarında ise, 30 personelimiz 3 hafta yurtiçi
ve 2 hafta farklı Avrupa Birliği üyesi ülkelerinde olmak üzere eğitim
görmüşlerdir.
30
eğitici personel tarafından, 2004 yılı içerisinde Polis Meslek Yüksek
Okulları’nda görevli eğiticilere yönelik olarak 8 dönem halinde “İnsan
Hakları Bağlamında Eğiticilerin Eğitimi Kursu” düzenlenmiştir. Bu kurslara
toplam 158 personelimiz katılmıştır.
“Polis, Profesyonellik ve Toplum Projesi “ kapsamında bu güne kadar 39
çekirdek kadro eğiticisi yetiştirilmiş ve bu eğitici personel tarafından da
toplam 332 eğitici personel eğitilmiştir.
Avrupa Konseyi ve Türkiye arasında gerçekleştirilmesi planlanan “Polis ve
Jandarma Okullarında Kullanılan Müfredatın Geliştirilmesi ve Uygulanması”
ile “Polis ve İnsan Hakları Alanında Uluslararası Uzmanlarca Seminerler
Verilmesi” projelerinin hayata geçirilmesi amacıyla, Avrupa Konseyi
temsilcisi proje koordinatörü, Dışişleri Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı,
Başbakanlık İnsan Hakları Eğitimi On Yılı Ulusal Komitesi Başkanlığı,
Emniyet Genel Müdürlüğü ve Jandarma Genel Komutanlığı temsilcilerinin
katılımıyla yapılan toplantı sonucunda söz konusu projelerden ““Polis ve
İnsan Hakları Alanında Uluslararası Uzmanlarca Seminerler Verilmesi”
projesinin hayata geçirilmesine karar verilmiştir.
“Polis ve İnsan Hakları Alanında Uluslararası Uzmanlarca Seminerler
Verilmesi Projesi”nin 16- 20 Mayıs 2005 tarihleri arasında düzenlenen 1.
döneminde, Emniyet Genel Müdürlüğü’nden Polis Meslek Yüksekokullarında
eğitimci olarak görev yapan 10 personel katılmıştır.
Söz
konusu seminerin 06-10 Haziran 2005 tarihleri arasında düzenlenen 2.
dönemine ise, Emniyet Genel Müdürlüğü’nden 10 personelimiz katılmıştır.
Nezarethanelerde Şüphelilerin intiharlarının önlenmesi
ve kontrolü amacıyla; ABD’de cezaevleri, tutukevleri ve nezarethanelerde
suçlu intiharlarının önlenmesi ve kontrolü amacıyla çalışmalar yapan bir
uzmanla birlikte “Nezarethane İntiharlarının Kontrol Edilmesi ve Önlenmesi
Temel Eğitim Programı Projesi” hazırlanmıştır.
Projenin 1. aşamasında, merkez teşkilatı ilgili
birimlerinden ve Emniyet Müdürlüklerinde, nezarethanelerde görev yapan
toplam 118 personele 17 Ekim-02 Kasım 2002 tarihleri arasında Ankara’da 3’er
günlük 4 grup halinde eğitim verilmiştir. Eğitim programı ile,
nezarethanelerde görev yapan kişilerin intihar etme riski olanları tanıması,
hangi tür müdahalelerde bulunacakları, nasıl bir yaklaşım tarzı
sergilemeleri gerektiği ile nezarethanelerin mimari yapısının intiharları
önlemedeki etkisi konusunda bilgiler verilmiştir.
Projenin 2. aşamasında ise, ilk aşamada verilen eğitim programına katılan
personelimizin kendi çalıştıkları birimlerde almış oldukları eğitimleri
verebilmeleri amacıyla, görsel ve yazılı materyalleri
hazırlanmıştır.
Projenin 3. aşamasında söz konusu eğitimlere katılan her bir eğitici
personel tarafından nezarethanelerle ilgili birimlerde görevli 20 personele
iki gün eğitim verilmiştir.
14.
Terörizmle Mücadele ve İnsan Haklarının Korunması Konulu Seminer
Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komitesi tarafından 13-14 Haziran 2005
tarihlerinde Fransa/Strazburg’ta düzenlenen Terörizmle Mücadele ve İnsan
Haklarının Korunması Konulu Seminere Emniyet Genel Müdürlüğünü temsilen (1)
yetkili katılmıştır.
Avrupa Birliği çerçevesinde yargıç, savcı ve kolluk görevlilerinin insan
hakları uygulamaları konusunda eğitimlerine katkı amacıyla hazırlanan,
İstanbul Boğaziçi Üniversitesi Avrupa Çalışmaları Merkezi, Adalet ve
İçişleri Bakanlıklarının işbirliği ve Avrupa Birliği’nin katkılarıyla
yürütülmekte olan “Adalete Erişim İçin Sürekli Mesleki Gelişim” adlı
projenin Emniyet Genel Müdürlüğü ayağı Terörle Mücadele ve Harekat Dairesi
Başkanlığınca yürütülmektedir.
Proje çerçevesinde;
-
01-04 Mart 2005 tarihlerinde İstanbul’da düzenlenen seminere,
-
16-20 Mayıs 2005 tarihleri arasında İngiltere’de inceleme gezisine,
-
19-24 Eylül 2005 tarihleri arasında Erzurum’da gerçekleştirilen 1. Bölge
Semineri’ne,
-
21–25 Kasım 2005 tarihleri arasında Antalya’da gerçekleştirilen 2. Bölge
Semineri’ne,
-
23-27 Ocak 2006 tarihleri arasında İzmir’de gerçekleştirilen 3. Bölge
Semineri’ne katılım sağlanmıştır.
Bölge seminerlerinde, aralarında hakim, savcı, polis, jandarma, akademisyen
ve Bakanlık, baro ve sivil toplum kuruluşu temsilcilerinin bulunduğu gruba
“Polis ve İnsan Hakları Uygulamaları” konulu sunum yapılmıştır.
Projenin son ‘değerlendirme toplantısı’ 1 Şubat 2006 tarihinde TADOC’ta
yapılmıştır.
Değerlendirme toplantısında yapılan konuşmalarda özetle; Her kurumun kendi
içerisinde insan hakları ile ilgili eğitimin verildiği, ancak bu eğitimi
diğer insan hakları eğitimlerinden ayıran en önemli farkın, insan hakları
alanındaki tüm aktörlerin (hakim, savcı, kolluk, avukat, sivil toplum) bir
araya getirilerek kurumlar arasındaki iletişimin sağlandığı, karşılıklı
olarak sorunların dinlendiği ve çözüm yollarının arandığı, Avrupa İnsan
Hakları Sözleşmesi’ndeki tüm maddelerin ele alındığı, Avrupa İnsan Hakları
Mahkemesi’nin içtihatlarının tartışıldığı vurgulanmıştır.
Ayrıca, seminer ile ilgili olarak bir kitapçık çalışması yapılarak Mart
2006’da katılımcılara dağıtılacağı belirtilerek proje tamamlanmıştır.
TEMÜH Dairesi Başkanlığı İnsan Hakları Şube Müdürlüğü’nde görevli
personelce, 5- 6 Eylül 2005 tarihlerinde, Ulaştırma Bakanlığı’nda görevli
70’er kişilik iki ayrı gruba birer günlük “İnsan Hakları Semineri”
verilmiştir.
17-
Ulaştırma Bakanlığı’nda Verilen İnsan Hakları Dersi
Ulaştırma Bakanlığı’nda göreve başlatılan aday memurlara yönelik
olarak 2006 yılı Temmuz ayında iki dönem halinde düzenlenen “Temel Eğitim”
de, TEMÜH Dairesi Başkanlığı İnsan Hakları Şube Müdürlüğü’nde görevli
personel tarafından “İnsan Hakları Dersi” verilmiştir.
Emniyet Teşkilatı personelinin 01 Haziran 2005 tarihinden itibaren yürürlüğe
giren yasalar ve ilgili mevzuatlar hakkında bilgilerinin yenilenmesi ve
uygulamada karşılaşılan tereddütlerin giderilmesi amacıyla 10-11 Şubat 2006
tarihlerinde Ankara’da “TCK-CMK-Kabahatlar Kanunu ve İlgili Yönetmeliklerin
Uygulamalarının Değerlendirilmesi Semineri” gerçekleşmiştir.
Seminerde, Anayasa Mahkemesi Başkanlığı, Yargıtay Başkanlığı, Adalet,
İçişleri ve Maliye Bakanlıkları; Bahçeşehir, İstanbul, Ankara, 9 Eylül ve
Çankaya Üniversiteleri ve Ankara Barosu Başkanlığı temsilcilerinin
katılımıyla TCK-CMK- Kabahatlar kanunlarında yapılan değişiklikler ve
uygulamalar hakkında kapsamlı bir değerlendirme yapılmış, uygulamaların
mevcut yasalar çerçevesinde daha iyi nasıl yapılabileceği konusunda ortak
bir bakış açısı oluşturulması ve bunun tüm uygulayıcı birimlere
ulaştırılması amaçlanmıştır.
Seminere
dinleyici olarak Adalet Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı, Yargıtay Başkanlığı,
Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı, Ankara Barosu, Jandarma Genel komutanlığı
Görevlileri ve Emniyet Teşkilatı Personeli katılmıştır.
Ayrıca, 2005-2006
yıllarında Adalet bakanlığının sağladığı eğitici desteğiyle 10 bölge
Merkezimizde 81 ilimizden gelen 56.000 soruşturmacı personelimize TCK,CMK ve
başta Yakalama Göz altına Alma ve İfade Alma Yönetmeliği olmak üzere
ilgili tüm mevzuatın soruşturmaya ilişkin bölümleri hakkında eğitimler
verilmiştir. |